Erfpacht

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken

Erfpacht is een zakelijk recht. Het is een vorm van pacht waarbij de pacht niet eindigt als de verpachter sterft (of de pacht opzegt). De erfpachthouder heeft daardoor in economische zin een positie die nagenoeg gelijk is aan de positie van de eigenaar. Hij heeft ook het recht de grond die hij in erfpacht heeft te voorzien van een opstal en deze opstal (inclusief het erfpachtrecht) te verkopen. Het recht van erfpacht is in Nederland geregeld in boek 5, titel 7, van het Burgerlijk wetboek.

Voor de erfpacht betaalt de erfpachter aan de eigenaar (bij erfpacht vaak de blote eigenaar genoemd) jaarlijks een bedrag, de canon. In de praktijk komt het overigens vaak voor dat de canon in een keer voor de gehele looptijd van de erfpacht wordt afgekocht.

Erfpacht wordt vaak verleend voor een bepaalde tijd; 49 en 99 jaar komen het meeste voor. Oorspronkelijk komt het recht van erfpacht voor in de landbouw. In de provincie Groningen bestaat nog een variant waarbij sprake is van een eeuwigdurend recht van erfpacht, het recht van beklemming.

Later werd het recht ook gehanteerd door een aantal gemeentes. Deze wilden op deze wijze invloed kunnen uitoefenen op de ontwikkeling van hun gemeente. Door bouwkavels uit te geven in erfpacht en niet in eigendom profiteert de gemeente dan ook van de waardestijging. In de praktijk wordt de erfpacht als deze afloopt, omdat de termijn is verstreken, verlengd. De (bloot)eigenaar kan bij die verlenging dan een aanzienlijk hogere canon bedingen, waardoor de gemeente profiteert van de waardestijging.

[bewerken] Erfpacht bij gemeenten in Nederland

De Nederlandse gemeenten die vasthouden aan hun erfpachtstelsel doen dat mede om grondspeculatie tegen te gaan en de waardestijging van de grond aan de gemeenschap (de gemeente) ten goede te laten komen.

De volgende gemeenten in Nederland hanteren nog een erfpachtsysteem (stand van zaken 2005):

 *) deze gemeente stapt af van het erfpachtsysteem en biedt het grondbezit grotendeels te koop aan
 **) deze gemeente zal een stelsel van erfpacht en eigendom invoeren.

(Bovenstaande opsomming is uit 2005. Inmiddels is op de website van Leiden en Den Haag te lezen dat men daar ook een streep zet onder erfpacht, waarbij Den Haag aan kopers de keuze laat. Uiteraard zijn er nog wel diverse gemeentes waar de bestaande erfpacht nog doorloopt, bijvoorbeeld omdat de eigenaren niet zijn ingegaan op een voorstel tot afkoop)

Den Haag voert per 1 april 2008 een nieuwe stelsel van erfpacht en eigendom in. De eigenaren kunnen hun grond tegen 5 procent van 55 procent van waarde van de bebouwde grond kopen om de eeuwigdurende erfpacht in eigendom om te zetten. Voor grotere kantoorgebouwen en bedrijfsgebouwen die ruimte van vanaf 100 m2 hebben en gebieden die nog geen actuele bestemming hebben blijft de erfpacht van kracht.[1]

[bewerken] Erfpachtwet in België

In België wordt de erfpacht geregeld door een wet van 10 januari 1824, een van de weinige wetten uit de tijd van het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden die nog altijd onveranderd geldig is.

Zie voor een studie M.E. Storme, Erfpacht en opstal, http://www.storme.be/ZCR-erfpachtopstal.pdf

[bewerken] Zie ook


  1. een artikel over een gemengd stelsel
Persoonlijke instellingen