Publieke omroep
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Een publieke omroep (in Vlaanderen openbare omroep) is een omroep die het algemeen nut nastreeft of zou moeten nastreven en daarbij een ideëel doel heeft, in plaats van een commercieel. Vaak moeten de kijkers kijk- en luistergeld betalen of wordt de omroep bekostigd uit het overheidsbudget.
Publieke omroepen besteden in de regel meer aandacht aan kunst, cultuur en actualiteiten (vaak dure programma's voor kleine doelgroepen), terwijl commerciële omroepen vaak meer aandacht besteden aan sport, films en amusement (vaak goedkopere programma's voor grote doelgroepen). Publieke omroepen krijgen vaak van de overheid een taak opgelegd om bepaalde programma's (bijvoorbeeld voor minderheden of over kunst en cultuur) te maken.
Publieke omroepen bestaan er in allerlei soorten en maten. In sommige landen mogen publieke omroepen geen reclame uitzenden, terwijl dit in andere landen wel is toegestaan. In Vlaanderen bijvoorbeeld zendt de VRT vaak tientallen reclamespots per uur uit.
Inhoud |
[bewerken] Australië
Australië kent zelfs twee publieke omroeporganisaties, namelijk de Australian Broadcasting Corporation en de Special Broadcasting Service, die beiden zowel televisie- als radioprogramma's uitzenden. Beide organisaties staan onder toezicht van het Australische federale parlement en worden door de regering van Het Gemenebest van Australië gefinancierd.
[bewerken] België
De openbare omroepen zijn in België omroepen die door de gemeenschappen worden gefinancierd om radio en televisie te maken voor de betreffende inwoners.
| Gemeenschap | Omroep |
|---|---|
| Vlaamse Gemeenschap | Vlaamse Radio- en Televisieomroep (VRT) (voorheen: Belgische Radio- en Televisieomroep (BRT)) |
| Franse Gemeenschap | Radio-Télévision Belge de la Communauté française (RTBF) |
| Duitstalige Gemeenschap | Belgischer Rundfunk (BRF) |
[bewerken] Duitsland
Duitsland heeft twee publieke televisiezenders: de Das Erste (verzorgd door de ARD) en de ZDF. Het derde televisiekanaal wordt verzorgd door een zender van de deelstaat.
[bewerken] Nederland
In Nederland wordt de landelijke zendtijd verdeeld over verschillende omroepen, die allemaal een verschillende groep (proberen te) vertegenwoordigen. Nieuws, sport en actualiteiten worden centraal verzorgd door de NOS. Het centraal bestuur is in handen van de NPO. De publieke omroepen zenden uit op drie televisiezenders en vijf radiostations. Daarnaast zijn er nog verschillend regionale en lokale publieke omroepen, die geld krijgen van provincies en gemeenten.
| Omroep | Volledige naam (oorspronkelijk) | Grondslag/doelgroep |
|---|---|---|
| AVRO | Algemene Vereniging Radio Omroep | algemeen/liberaal |
| BNN | Bart's Neverending Network | jongeren |
| BOS | Boeddhistische Omroep Stichting | boeddhistisch |
| EO | Evangelische Omroep | protestants |
| HUMAN | Humanistische Omroep Stichting | humanistisch |
| IKON | Interkerkelijke Omroep Nederland | (vrijzinnig-)protestants en PKN (kerkelijk) |
| KRO | Katholieke Radio Omroep | mainstream rooms-katholiek |
| LLiNK | voor ontwikkelingssamenwerking, natuur en milieu | |
| MAX | voor mensen van boven de 50 | |
| NCRV | Nederlandse Christelijke Radio Vereniging | mainstream protestants (voorheen orthodox-protestants) |
| NIK Media | Nederlands-Israëlitisch Kerkgenootschap | joods |
| NMO | Nederlandse Moslim Omroep | islamitisch |
| NOS | Nederlandse Omroep Stichting | algemeen (nieuws en sport) |
| NPS | Nederlandse Programma Stichting | algemeen (cultuur) |
| OHM | Organisatie Hindoe Media | hindoeïstisch |
| PowNed | Publieke Omroep Weldenkend Nederland En Dergelijke. | Alternatief en provocerend |
| RKK | Rooms-Katholiek Kerkgenootschap | rooms-katholiek (kerkelijk) |
| RVU | Radio Volksuniversiteit | educatief |
| Teleac/NOT | Televisieacademie/Nederlandse Onderwijs Televisie | educatief |
| TROS | Televisie en Radio Omroep Stichting | algemeen/populair |
| VARA | Vereniging Arbeiders Radio Amateurs | sociaaldemocratisch/progressief (voorheen socialistisch) |
| VPRO | Vrijzinnig Protestantse Radio Omroep | eigenzinnig (voorheen vrijzinnig-protestants) |
| ZvK | Zendtijd voor Kerken | orthodox-protestants (kerkelijk) |
| Wakker Nederland | Omroep met een "rechts geluid" als doelstelling |
Ledengebonden omroepen zijn dikgedrukt.
[bewerken] Nederland en Vlaanderen
BVN (het Beste van Vlaanderen en Nederland) is samenwerkingsverband tussen de NPO, de VRT en de RNW. De programmering wordt samengesteld uit het televisieaanbod van de Nederlandse en Vlaamse publieke omroepen, NPO, VRT en de Wereldomroep.
Er plannen geweest om een digitaal cultuurkanaal op te starten in samenwerking tussen de NPO en de VRT. Deze plannen zijn nooit doorgegaan en de NPO heeft zelf een digitaal cultuurkanaal, Cultura opgestart.
[bewerken] Verenigd Koninkrijk
In het Verenigd Koninkrijk zendt de British Broadcasting Corporation (BBC) uit. Deze omroep werd in 1922 opgericht. De zender verzorgt niet alleen nationale TV en radio, maar heeft ook een groot bereik in de rest van de wereld met BBC World Service radio. De zender BBC World en nog een aantal andere initiatieven van de BBC worden niet uit de publieke middelen gefinancierd.
[bewerken] Verenigde Staten
In de Verenigde Staten bestaat een publiek net (PBS) dat in het verleden door de staat werd betaald. Langzamerhand heeft de staat zijn fondsen teruggetrokken, en tegenwoordig bestaan de publieke zenders vrijwel geheel van vrijwillige bijdragen van luisteraars en donaties van welwillende zakenlieden.
[bewerken] Lijst met publieke omroepen in Europa, die tevens lid zijn van de EBU
- Albanië: RTVSH (Radiotelevizioni Shqiptar)
- Andorra: RTVA (Radio i Television d'Andorra)
- België: RTBF (Radio-Télévision Belge de la communauté Française), VRT (Vlaamse Radio- en Televisieomroep) en BRF (Duitstalige omroep)
- Bosnië en Herzegovina: PBSBiH (Public Broadcasting Service of Bosnia and Herzegovina)
- Bulgarije: BNR (Bâlgarsko Nationalno Radio), BNT (Bâlgarska Nationalna Televizija)
- Cyprus: CYBC (Cyprus Broadcasting Corporation)
- Denemarken: DR (Danmarks Radio), DK/TV2 (TV2/Danmark)
- Duitsland: ARD (Arbeitsgemeinschaft der öffentlich-rechtlichen Rundfunkanstalten der Bundesrepublik Deutschland), ZDF (Zweites Deutsches Fernsehen)
- Estland: ER (Eesti Raadio), EE/ETV (Eesti Televisioon)
- Finland: FI/MTV (MTV Oy), YLE (Oy Yleisradio Ab)
- Frankrijk: France Télévisions, Radio France, Radio France internationale
- Griekenland: ERT (Elliniki Radiophonia - Tileorassi SA).
- Hongarije: MR (Magyar Rádió), HU/MTV (Magyar Televizió)
- IJsland: RUV (Ríkisútvarpið)
- Ierland: RTÉ (Radio Telefís Éireann)
- Italië: RAI (Radio Audizione Italiane)
- Kroatië: HRT (Hrvatska Radiotelevizija)
- Letland: LR (Latvijas Radio), LTV (Latvijas Televīzija)
- Litouwen: LRT (Lietuvos Radijas ir Televizija)
- Luxemburg: CLT (CLT Multi Media)
- Macedonië: MKRTV (MKRTV)
- Malta: PBS (Public Broadcasting Services)
- Marokko: SNRT (La Société Nationale de Radiodiffusion et de Télévision)
- Moldavië: TRM (Teleradio-Moldova)
- Monaco: GRMC (Groupement de Radiodiffusion monégasque)
- Montenegro: TVCG 3 (Radio Televizija Crne Gore 3 Kanal)
- Nederland: NPO (Nederlandse Publieke Omroep)
- Nederland/Vlaanderen: BVN (Beste van Vlaanderen en Nederland)
- Noorwegen: NRK (Norsk Rikskringkasting AS), NO/TV2 (TV 2 AS)
- Oekraïne: NTU/NRU (Natsionalna Telekompanija Ukraïny/Natsionalna Radiokompanya Ukraïny)
- Oostenrijk: ORF (Österreichischer Rundfunk)
- Polen: TVP & PR (Telewizja Polska & Polskie Radio)
- Portugal: RDP (Radiodifusão Portuguesa SA), RTP (Radiotelevisão Portuguesa Serviço Público de Televisão SA)
- Roemenië: ROR (Societatea Româna de Radiodifuziune), RO/TVR (Societatea Româna de Televiziune)
- Rusland: C1R (Channel One Russia), RDO (Radio Dom Ostankino), RTR (RossijskoeTeleradio)
- San Marino: SMRTV (San Marino RTV)
- Servië: RTS 1 (Radio Televizija Srbije)
- Slowakije: SK/SR (Slovensky Rozhlas), SK/STV (Slovenská Televizia)
- Slovenië: RTVSLO (Radiotelevizija Slovenija)
- Spanje: RTVE (Radiotelevisión Española), SER (Sociedad Española de Radiodifusión), COPE (Radio Popular SA Cope)
- Tsjechië: CR (Český Rozhlas), CT (Ceská Televize)
- Turkije: TRT (Türkiye Radyo-Televizyon Kurumu)
- Verenigd Koninkrijk: BBC (British Broadcasting Corporation), UKIB (United Kingdom Independent Broadcasting)
- Vaticaan: RTV (Radio TV Vatican)
- Wit-Rusland: BTRC (Belaruskaja Tele-Radio Campanija)
- Zweden: STR (Sveriges Television och Radio Grupp: SVT (televisie) en Sveriges Radio)
- Zwitserland: SRG SSR idée suisse (SRG SSR idée suisse - Sociéte Suisse de Radiodiffusion et Télévision)