Pauluskerk (Baarn)
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
De Pauluskerk is een van oorsprong romaans kerkgebouw met later toegevoegde gotische elementen in het Nederlandse dorp Baarn.
Inhoud |
[bewerken] Beschrijving
De kerk werd rond 1395 gebouwd en was tot 1580 een rooms-katholieke kerk. Hij is gesitueerd op het hoogste punt van het centrum van het dorp Baarn, aan de de Brink. De kerk kan in 2008 zeshonderd mensen plaatsbieden en staat op de gemeentelijke monumentenlijst als het oudste monument van Baarn.
[bewerken] Religie
Tot 1580 was het een rooms-katholieke kerk en viel het onder de Utrechtse Paulusabdij. In de kerstnacht van 1580 werd het overgenomen door de hervormden, in opdracht van de Staten van Utrecht. In de vijftiende eeuw is het koor vergroot met een driezijdige aanbouw. Tevens werd toen het schip tot naast de toren doorgetrokken en de toren werd verhoogd tot de huidige geleding met de galmgaten. Later, in de zestiende eeuw, verrees naast het koor een consistorie. In 1638 kwam er een tweede beuk naast de kerk en kreeg de toren de hoogte die hij nu heeft. Na stormschade zijn er in de achttiende eeuw herstelwerkzaamheden uitgevoerd.
[bewerken] Begrafenissen
Tot 1 januari 1829 werden alle Baarnse overledenen begraven rond de Hervormde Kerk, ook de katholieken. De rijken wilden het liefst in de kerk of zo dicht mogelijk bij de kerk begraven worden. Dit had als gevolg dat er nogal een penetrante geur in de kerk hing. Er kwamen scheuren in de vloeren en de vloeren verzakten. Door de ontbinding van de dode lichamen kwam de geur in de kerk. Daarom werd het verboden. De hervormden en de katholieken kregen vanaf die tijd een eigen kerkhof. Heden ten dage kun je nog delen van de grafmonumenten zien in de kerk. Van het kerkhof rondom de kerk is niets meer over. Doordat de begraafplaats buiten de kerk was, miste het hierdoor inkomsten. Men betaalde nu niet meer de kerk, maar de gemeente. Daarom kwam er een overeenkomst tussen de kerk en de gemeente. De gemeente moest de kerk jaarlijks ƒ 21,40 betalen. Op 30 januari 1914 werd deze overeenkomst afgekocht met ƒ 250,00. Doordat de begraafplaats te vol werd kocht de kerk in 1919 grond van koningin-regentes Emma om een nieuwe algemene begraafplaats te maken. Deze kwam aan de Torenlaan.
[bewerken] Hofkerkbank
In de zeventiende eeuw kwam er een hofkerkbank, speciaal voor stadhouder Willem III die in Soestdijk woonde. Prinses Juliana was de laatste die in de bank heeft gezeten als koninklijk lid. Alleen als het druk is mogen er gelovigen in de bank zitten, anders wordt de bank vrijgehouden voor een lid van het koninklijk huis dat eventueel in de kerk komt.
[bewerken] Recente restauraties
In 1995 kreeg het orgel, in 1959 gebouwd door D.A. Flentrop Zaandam groot onderhoud en herintonatie. In 2005 werden in opdracht van de gemeente de wijzerplaten van de vier uurwerken op de toren gerestaureerd. Hierbij werden de platen ontdaan van oxidatie, de kleuren opgehaald en het bladgoud vervangen.
[bewerken] Afbeeldingen
|
Bronnen, noten en/of referenties: