Staatsen
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
Iemand vindt dat dit artikel, of een gedeelte daarvan, samengevoegd zou moeten worden met Staatse partij, of dat er een duidelijkere afbakening tussen beide artikelen dient te worden gemaakt (hier melden).
Met Staatsen (of Staatsgezinden) werden ten tijde van de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden de aanhangers van de republiek aangeduid.
Met betrekking tot de Staatsen wordt ook wel de Staatse partij tijdens de Tachtigjarige Oorlog bedoeld, die de groep opstandelingen tegen het Spaanse gezag vormden, geleid door de Staten-Generaal.
[bewerken] De Republiek
De Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden ontstond tijdens in Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) tegen Spanje. De zeven Nederlanden waren de gewesten die deel uitmaakten van de Republiek: Holland, Zeeland, Groningen, Utrecht, Friesland, Gelderland en Overijssel.
Drenthe was ook een gewest met een eigen Statenvergadering, en vanaf 1648 (Vrede van Münster) hoorden ook delen van Vlaanderen (Staats-Vlaanderen), Brabant (Staats-Brabant) en Overmaas (Staats-Limburg) bij de Republiek. Staats-Opper-Gelre was tot 1590 in handen van en sinds 1715 officieel bij de Republiek gevoegd. Maastricht had ook een speciaal statuut. Al deze gebieden hadden niet de status van een zelfstandig gewest, hadden geen stemrecht in de Staten-Generaal en werden als generaliteitslanden bestuurd.
[bewerken] De Staatsen
De Staatsen steunden deze Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden volop, met de Staten-Generaal van de Nederlanden als hoogste macht. De Republiek was een losse confederatie (statenbond) van de zeven provincies, die elk een zeer verregaande autonomie hadden. De tegenstanders van de republikeinse Staatsen waren de Orangisten (of Prinsgezinden). De Orangisten waren aanhangers van prins Maurits van Oranje en later van prins Frederik Hendrik van Oranje en al diens nakomelingen.
